9. Sınıf Biyoloji

1.

Biyolojinin temel inceleme alanı hangisidir?

• a) Canlıların yapısı, işleyişi ve çevreleriyle ilişkisi
• b) Yalnızca kayaçların oluşumu
• c) Sadece gezegenlerin yörüngesi
• d) Yalnızca tarihî belgeler

Çözüm:
Biyoloji canlıları ve yaşam olaylarını farklı düzeylerde inceler.

2.

Bilimsel bir hipotezin temel özelliği nedir?

• a) Kesinlikle değiştirilemez olması
• b) Sınanabilir bir açıklama olması
• c) Kişisel beğeniye dayanması
• d) Deney gerektirmemesi

Çözüm:
Hipotez, gözlem veya deneyle sınanabilen geçici açıklamadır.

3.

Canlıların ortak özelliklerinden biri hangisidir?

• a) Hepsinin yer değiştirmesi
• b) Hepsinin fotosentez yapması
• c) Hücresel yapıya sahip olmaları
• d) Hepsinin omurgalı olması

Çözüm:
Bilinen tüm canlılar en az bir hücreden oluşur.

4.

Bir canlının çevresindeki uyarılara tepki vermesi hangi ortak özelliktir?

• a) Hareketsiz kalma
• b) Sadece büyüme
• c) Mineral üretme
• d) Uyarılara cevap verme

Çözüm:
Canlılar ışık, sıcaklık veya temas gibi uyarılara tepki verebilir.

5.

Metabolizma kavramı neyi ifade eder?

• a) Canlıdaki yapım ve yıkım tepkimelerinin tümünü
• b) Yalnızca dış görünüşü
• c) Sadece üreme organlarını
• d) Yalnızca hareket hızını

Çözüm:
Metabolizma canlıdaki tüm kimyasal olayları kapsar.

6.

Canlıların enerji elde etmek için besinleri parçalamasına ne denir?

• a) Büyüme
• b) Hücresel solunum
• c) Boşaltım
• d) Uyarılma

Çözüm:
Hücresel solunum besinlerdeki enerjinin kullanılabilir hâle gelmesini sağlar.

7.

Fotosentez yapan canlılar enerji kaynağı olarak çoğunlukla neyi kullanır?

• a) Kinetik enerjiyi
• b) Ses enerjisini
• c) Işık enerjisini
• d) Manyetik enerjiyi

Çözüm:
Fotosentezde ışık enerjisi kimyasal enerjiye dönüştürülür.

8.

Homeostazi kavramı neyi anlatır?

• a) Dış görünüşün değişmemesini
• b) Canlının mutlaka yer değiştirmesini
• c) Yalnızca büyümeyi
• d) İç dengenin korunmasını

Çözüm:
Canlılar sıcaklık ve su dengesi gibi iç koşulları düzenler.

9.

Canlıların nesillerini sürdürmesini sağlayan ortak özellik hangisidir?

• a) Üreme
• b) Boşaltım
• c) Beslenme biçimi
• d) Hücre şekli

Çözüm:
Üreme, kalıtsal bilginin nesiller arasında aktarılmasını sağlar.

10.

Çevreye uyum sağlayan kalıtsal özelliklerin nesiller boyunca sürmesi ne olarak adlandırılır?

• a) Metabolizma
• b) Adaptasyon
• c) Sindirim
• d) Dolaşım

Çözüm:
Adaptasyon, canlıların yaşama ve üremesine katkı sağlayan kalıtsal uyumdur.

11.

Virüslerin canlılıkla ilişkilendirilmesinde hangi özellik önemlidir?

• a) Hücresel organellerinin bulunması
• b) Tek başlarına enerji üretmeleri
• c) Konak hücre içinde çoğalabilmeleri
• d) Her ortamda çoğalmaları

Çözüm:
Virüsler hücresel yapı taşımadıkları için çoğalmak üzere konak hücreye ihtiyaç duyar.

12.

Bilimsel çalışmada kontrol grubu bulundurmanın amacı nedir?

• a) Ölçüm yapmamak
• b) Deneyi uzatmak
• c) Sonucu önceden belirlemek
• d) Değişkenin etkisini karşılaştırmak

Çözüm:
Kontrol grubu deney grubuyla karşılaştırma olanağı sağlar.

13.

Bir araştırmada yalnızca ölçülmek istenen faktörün değiştirilmesine ne denir?

• a) Değişkenleri kontrol etme
• b) Sonucu tahmin etme
• c) Veriyi silme
• d) Gözlemi reddetme

Çözüm:
Kontrollü deneyde diğer koşullar mümkün olduğunca sabit tutulur.

14.

Mikroskop kullanırken önce küçük büyütme ile başlanmasının nedeni nedir?

• a) Hücreleri büyütmemek
• b) Örneği daha kolay bulmak ve görüntüyü ayarlamak
• c) Işığı tamamen kesmek
• d) Merceği korumamak

Çözüm:
Küçük büyütme geniş alanı görmeyi kolaylaştırır.

15.

Canlıların sınıflandırılmasında ortak özelliklerin kullanılması ne sağlar?

• a) Çevreyi yok saymayı
• b) Tüm canlıları aynı kabul etmeyi
• c) Benzerlik ve akrabalık ilişkilerini incelemeyi
• d) Türleri rastgele adlandırmayı

Çözüm:
Sınıflandırma, canlılar arasındaki benzerlikleri sistemli biçimde gösterir.

16.

İkili adlandırmada ilk sözcük neyi belirtir?

• a) Âlemi
• b) Türü
• c) Familyayı
• d) Cinsi

Çözüm:
İkili adlandırmada ilk sözcük cins, ikinci sözcük tür adıdır.

17.

Aynı tür canlıların ortak özelliği hangisidir?

• a) Çiftleştiğinde verimli döl oluşturabilmeleri
• b) Her zaman aynı yaşta olmaları
• c) Aynı büyüklükte olmaları
• d) Aynı ortamda yaşamaları

Çözüm:
Tür tanımında verimli döl oluşturma ölçütü kullanılır.

18.

Ekosistemde üreticilerin temel görevi nedir?

• a) Tüm canlıları avlamak
• b) Işık veya kimyasal enerjiyi besin enerjisine dönüştürmek
• c) Organik maddeleri yalnızca tüketmek
• d) Toprağı tamamen yok etmek

Çözüm:
Üreticiler besin zincirinin başlangıcındaki organik madde üreticileridir.

19.

Ayrıştırıcıların ekosistemdeki önemi nedir?

• a) Üreticileri yok etmek
• b) Güneş ışığını engellemek
• c) Organik maddeleri parçalayarak madde döngüsüne katmak
• d) Suyu tüketmek

Çözüm:
Ayrıştırıcılar ölü maddeleri parçalayarak minerallerin yeniden kullanılmasını sağlar.

20.

Bir besin zincirinde enerji aktarımı için hangisi doğrudur?

• a) Enerji döngüsel olarak tamamen geri döner
• b) Her basamakta artar
• c) Yalnızca ayrıştırıcılarda bulunur
• d) Basamaklar arasında aktarılırken azalır

Çözüm:
Enerjinin bir bölümü her trofik düzeyde ısı olarak kaybolur.

21.

Hücrenin yönetim ve kalıtsal bilgi merkezi hangi yapıdır?

• a) Çekirdek
• b) Ribozom
• c) Koful
• d) Hücre duvarı

Çözüm:
Ökaryot hücrelerde çekirdek kalıtsal materyali barındırır ve hücreyi yönetir.

22.

Hücre zarının temel görevi hangisidir?

• a) Proteinleri parçalamak
• b) Madde giriş çıkışını seçici biçimde düzenlemek
• c) Enerjiyi tamamen depolamak
• d) Hücreyi bölmek

Çözüm:
Hücre zarı seçici geçirgenliğiyle iç ortamı düzenler.

23.

Ribozomun temel görevi nedir?

• a) Hücreyi dıştan korumak
• b) ATPyi parçalamak
• c) Protein sentezlemek
• d) Su depolamak

Çözüm:
Ribozom amino asitleri birleştirerek protein üretir.

24.

Mitokondrinin hücredeki temel işlevi hangisidir?

• a) Işık toplamak
• b) Kalıtsal bilgiyi dışarı atmak
• c) Hücre duvarı oluşturmak
• d) Hücresel solunumla ATP üretmek

Çözüm:
Mitokondri besinlerdeki enerjinin ATPye aktarılmasında görev alır.

25.

Bitki hücrelerinde fotosentezin gerçekleştiği organel hangisidir?

• a) Kloroplast
• b) Lizozom
• c) Sentrozom
• d) Ribozom

Çözüm:
Kloroplastta klorofil ve fotosentez sistemleri bulunur.

26.

Lizozomun hücredeki görevi nedir?

• a) Fotosentez gerçekleştirmek
• b) Hücre içi sindirim yapmak
• c) Protein sentezlemek
• d) Hücreyi yönetmek

Çözüm:
Lizozom enzimleri büyük moleküllerin parçalanmasına yardım eder.

27.

Bitki hücre duvarının temel görevi hangisidir?

• a) Kalıtsal bilgiyi taşımak
• b) ATP üretmek
• c) Hücreye destek ve dayanıklılık sağlamak
• d) Maddeyi seçici geçirmek

Çözüm:
Hücre duvarı bitki hücresine mekanik destek sağlar.

28.

Kofulun bitki hücresindeki görevlerinden biri hangisidir?

• a) Hücreyi hareket ettirmek
• b) DNA eşlemek
• c) Protein sentezlemek
• d) Su ve bazı maddeleri depolamak

Çözüm:
Büyük koful su, iyon ve atık maddelerin depolanmasına katkı sağlar.

29.

Hücrede madde ve enerjinin işlenmesi hangi düzeyde gerçekleşir?

• a) Hücresel düzeyde
• b) Yalnızca ekosistem düzeyinde
• c) Sadece biyosferde
• d) Yalnızca popülasyonda

Çözüm:
Hücre canlılığın temel yapısal ve işlevsel birimidir.

30.

Benzer görev yapan hücrelerin oluşturduğu yapı nedir?

• a) Organ
• b) Doku
• c) Sistem
• d) Organizma

Çözüm:
Benzer hücreler belirli bir görevi yürütmek üzere dokuyu oluşturur.

31.

Dokuların bir araya gelmesiyle hangi yapı oluşur?

• a) Popülasyon
• b) Hücre
• c) Organ
• d) Ekosistem

Çözüm:
Farklı dokular birlikte organları oluşturur.

32.

Bir organın farklı organlarla birlikte oluşturduğu yapı hangisidir?

• a) Biyom
• b) Doku
• c) Tür
• d) Organ sistemi

Çözüm:
Organ sistemleri ortak görev yapan organların iş birliğidir.

33.

Hücrelerin büyümesi için gerekli maddelerin hücreye alınması hangi süreçle ilişkilidir?

• a) Madde alışverişi
• b) Kalıtım
• c) Sınıflandırma
• d) Üreme dışı değişim

Çözüm:
Hücre zarı çevreyle madde alışverişini düzenler.

34.

Yoğunluğu az olan ortamdan yoğunluğu fazla olan ortama enerji harcamadan madde geçişine ne denir?

• a) Aktif taşıma
• b) Difüzyon
• c) Fagositoz
• d) Ekzositoz

Çözüm:
Difüzyon, taneciklerin yoğunluk farkı yönünde pasif hareketidir.

35.

Hücre zarından suyun geçişine özel olarak ne ad verilir?

• a) Fotosentez
• b) Solunum
• c) Ozmoz
• d) Transkripsiyon

Çözüm:
Ozmoz, suyun yarı geçirgen zardan geçişidir.

36.

Hücrenin enerji harcayarak maddeyi yoğunluk farkına karşı taşımasına ne denir?

• a) Basit geçiş
• b) Difüzyon
• c) Ozmoz
• d) Aktif taşıma

Çözüm:
Aktif taşımada ATP harcanır ve madde gradyana karşı taşınabilir.

37.

Mitoz bölünmenin canlılar için sonuçlarından biri hangisidir?

• a) Büyüme ve doku onarımı
• b) Gamet oluşumu
• c) Kromozom sayısının yarıya inmesi
• d) Genetik çeşitliliğin zorunlu artması

Çözüm:
Mitoz, büyüme ve onarım için genetik olarak benzer hücreler üretir.

38.

Mayoz bölünmenin temel sonucu hangisidir?

• a) İki özdeş vücut hücresi oluşması
• b) Kromozom sayısı yarıya inmiş üreme hücreleri oluşması
• c) Kromozom sayısının iki katına çıkması
• d) Tüm hücrelerin aynı kalması

Çözüm:
Mayoz, eşeyli üreme için haploit hücrelerin oluşmasını sağlar.

39.

DNA molekülünün hücredeki temel görevi nedir?

• a) Hücreyi hareket ettirmek
• b) ATP üretmek
• c) Kalıtsal bilgiyi taşımak
• d) Suyu depolamak

Çözüm:
DNA, canlıya ait genetik bilgiyi taşır ve aktarır.

40.

Protein sentezinde DNAdaki bilginin RNA aracılığıyla okunması hangi ilişkiyi gösterir?

• a) Suyun depolanmasını
• b) Enerjinin yok olmasını
• c) Hücrenin bölünmemesini
• d) Genetik bilginin ifade edilmesini

Çözüm:
DNA bilgisi RNA ve ribozom aracılığıyla proteine aktarılır.

41.

Bir ekosistemde tür çeşitliliğinin yüksek olması hangi sonucu destekleyebilir?

• a) Ekosistem dayanıklılığının artmasını
• b) Tüm besin zincirlerinin yok olmasını
• c) Enerji akışının durmasını
• d) Madde döngüsünün kesilmesini

Çözüm:
Çeşitlilik, değişen koşullara karşı ekosistemin uyum kapasitesini artırabilir.

42.

Doğal seçilimde çevreye daha uygun özellik taşıyan bireyler için ne söylenebilir?

• a) Mutlaka yok olurlar
• b) Hayatta kalıp üreme olasılıkları artabilir
• c) Özellikleri kalıtsal olamaz
• d) Çevreden hiç etkilenmezler

Çözüm:
Uygun özellikler yaşam ve üreme başarısını artırabilir.

43.

Bir hücrenin yüzey alanının hacmine oranının yüksek olması hangi işlemi kolaylaştırır?

• a) DNAyı yok etmeyi
• b) Kromozom sayısını artırmayı
• c) Madde alışverişini
• d) Hücreyi tür hâline getirmeyi

Çözüm:
Yüksek yüzey alanı çevreyle madde alışverişini kolaylaştırır.

44.

Besin ağındaki bir türün azalması neden birden fazla canlıyı etkileyebilir?

• a) Tüm türler aynı beslendiği için
• b) Ekosistemde tek canlı olduğu için
• c) Enerji dışarıdan gelmediği için
• d) Birden çok beslenme ilişkisiyle bağlantılı olduğu için

Çözüm:
Besin ağındaki bağlantılar bir türdeki değişimin başka türlere yansımasını sağlar.

45.

Kalıtsal çeşitliliğin artması bir tür için neden önemlidir?

• a) Değişen çevre koşullarına uyum olasılığını artırabilir
• b) Tüm bireyleri özdeş yapar
• c) Üremeyi durdurur
• d) Beslenmeyi gereksiz kılar

Çözüm:
Çeşitlilik, doğal seçilim için farklı özelliklerin bulunmasını sağlar.

46.

Bir araştırmada sonuçların hata payıyla birlikte verilmesi hangi bilimsel tutumu gösterir?

• a) Sonucu abartmayı
• b) Sınırlılıkları ve belirsizliği dürüstçe belirtmeyi
• c) Veriyi saklamayı
• d) Kişisel görüşü kanıt saymayı

Çözüm:
Bilimsel dürüstlük belirsizliklerin açıkça raporlanmasını gerektirir.

47.

Bitki ve hayvan hücrelerinin ortak özelliği hangisidir?

• a) İkisinin de kloroplast taşıması
• b) İkisinde de hücre duvarı bulunması
• c) Hücre zarı, sitoplazma ve genetik materyal taşımaları
• d) İkisinin de aynı koful büyüklüğüne sahip olması

Çözüm:
Her iki hücre tipi de temel hücresel yapılara sahiptir.

48.

Çevre kirliliğinin bir besin zincirinin üst basamaklarında artması hangi kavramla ilişkilidir?

• a) Mitoz
• b) Fotosentez
• c) Ozmoz
• d) Biyolojik birikim

Çözüm:
Bazı maddeler besin zincirinde üst basamaklara çıkıldıkça birikebilir.

49.

Doku, organ ve sistem kavramları arasındaki doğru sıralama hangisidir?

• a) Doku → organ → sistem
• b) Sistem → hücre → doku
• c) Organ → doku → sistem
• d) Hücre → sistem → organ

Çözüm:
Benzer hücreler doku, dokular organ, organlar sistem oluşturur.

50.

Sürdürülebilir bir ekosistem için aşağıdakilerden hangisi gereklidir?

• a) Tek bir türün çoğaltılması
• b) Biyoçeşitliliğin ve madde döngülerinin korunması
• c) Atıkların doğaya bırakılması
• d) Üreticilerin ortadan kaldırılması

Çözüm:
Sürdürülebilirlik, canlı çeşitliliğini ve ekosistem süreçlerini korumayı gerektirir.