Enter your username or email to reset your password.
You will receive an email with instructions on how to reset your password. If you are experiencing problems
resetting your password contact us or send us an email
MEB UYUMLU ÖĞRENME YOLU
10. Sınıf Dinamik Dersleri
10. Sınıf ders, konu ve interaktif öğrenme içeriklerine buradan ulaşabilirsiniz.
11 ders başlığı İnteraktif öğrenme MEB müfredatı
1Dersini seç
2Konuyu aç
3İçeriği incele
4Çalışmaya başla
10. SINIF · MEB/TYMM SİSTEM TASARIM STÜDYOLARI
10. Sınıf MEB Sistem Tasarım Stüdyoları
İddiayı kur, sistemi modelle, kanıtı sınama ve çözümünü savun. Her stüdyo farklı bir sistem, kanıt ve savunma ürünüyle ilerler.
Stüdyolar, 10. sınıf TYMM tema ve üniteleriyle eşleştirilmiştir. Öğrencinin farklı temaları tek bir problem üzerinde birleştirmesi, varsayımını açıklaması ve ürününü geri bildirimle geliştirmesi hedeflenir.
0 tasarım tamamlandı
İddiayı kurBir problem için sınırları belli, ölçülebilir ve gerekçelendirilebilir bir iddia oluştur.
Sistemi modelleDeğişkenleri, ilişkileri, akışı, kısıtları ve olası sonuçları görsel veya matematiksel bir modelle göster.
Kanıtı sınamaVeriyi, kaynağı veya deneyi kontrol et; belirsizliği ve modelin hangi koşullarda geçerli olduğunu belirt.
Çözümü savunÜrününü hedef kitleye sun, geri bildirimleri değerlendir ve yaptığın seçimleri kanıtla açıkla.
İlerlemen bu cihazda saklanır.
Dil ve anlatım
Türk Dili ve Edebiyatı
Edebî metnin sesini, dönemini ve anlatım tercihini çözümle; farklı medya biçimleri arasında bilinçli dönüşüm yap.
Şiir, masal, destan, mesnevi, fabl ve hikâye gibi türlerde yapı, ahenk, anlatıcı ve dönem ilişkisini çözümlemek.
Bir metni türüne, hedef kitlesine ve iletişim amacına uygun olarak başka bir anlatım biçimine dönüştürmek.
Sözlü ve yazılı ürününü özgünlük, dil kullanımı, görsel/işitsel ögeler ve sunum ölçütleriyle değerlendirmek.
Anahtar kavramlar
ahenküsluptürdönüşümhedef kitle
Özgün sistem görevi
Bir Metnin İki Sahnesi
Seçtiğin bir şiir, destan, masal veya fabl parçasını incele. Metnin dönemini ve anlatım stratejisini açıklayan kısa bir çözümleme hazırla; ardından aynı iletiyi günümüz gençlerine yönelik sesli bir mikro-belgesel ya da sahne metnine dönüştür ve dönüşüm kararlarını savun.
Metni, türü ve hedef kitleyi seç
Ahenk ve yapı kanıtlarını işaretle
Yeni medya biçiminin senaryosunu kur
Ürünü akran ölçütleriyle revize et
Tasarım kanıtımMetin çözümleme formu, tür–dönem bağlantısı, özgün senaryo/ses kaydı ve revizyon notu.
Yanılgıyı düzeltBir metni başka türe aktarmanın yalnızca kelimeleri değiştirmek olduğunu sanmak; anlam, ses, yapı ve hedef kitle birlikte yeniden tasarlanır.
Yeni duruma aktarBir haber, reklam veya sosyal medya anlatısının seçtiği üslubun mesajı nasıl yönlendirdiğini sorgula.
Modelleme ve optimizasyon
Matematik
Geometriyi, fonksiyonları, istatistiği ve olasılığı kısıtları olan gerçek bir karar probleminde birleştir.
MEB/TYMM odağıGeometrik Şekiller · İstatistiksel Araştırma Süreci · Sayılar · Nicelikler ve Değişimler · Sayma, Algoritma ve Bilişim · Analitik İnceleme · Veriden Olasılığa
Geometrik ilişkileri, fonksiyonları ve analitik temsilleri aynı problemde farklı gösterimlerle ilişkilendirmek.
İstatistiksel araştırma sürecinde araştırma sorusu, veri, dağılım, yorum ve sınırlılık arasındaki bağı kurmak.
Sayma, algoritma ve olasılık araçlarıyla seçenekleri karşılaştırıp koşulları açıkça belirtilmiş bir karar önermek.
Anahtar kavramlar
optimizasyonkısıtanalitik modeldağılımolasılık
Özgün sistem görevi
Okul Alanı İçin Akıllı Düzenleme
Okulda öğrencilerin kullandığı bir alanı seç ve kapasite, geçiş, maliyet veya erişilebilirlik kısıtlarıyla daha işlevsel hâle getirecek bir düzen öner. Ölçüleri analitik/geometrik modelle göster; kullanıcı görüşlerini küçük bir veri setiyle incele ve önerinin güçlü-zayıf yönlerini raporla.
Alanı ve karar ölçütlerini tanımla
Ölçü ve kullanıcı verisini topla
Geometrik/istatistiksel modeli kur
Alternatifleri puanlayıp öneriyi savun
Tasarım kanıtımÖlçülü plan, veri tablosu ve grafik, alternatif karşılaştırması, gerekçeli model raporu.
Yanılgıyı düzeltEn büyük ya da en yüksek değerin her zaman en iyi seçenek olduğunu düşünmek; karar problemleri kısıtlar, amaçlar ve ölçütler birlikte değerlendirilerek çözülür.
Yeni duruma aktarBir uygulama veya ürün seçerken fiyatı tek ölçüt yapma; performans, risk, erişilebilirlik ve kullanım koşullarını da modele kat.
Enerji ve sistemler
Fizik
Kuvvet, enerji, elektrik ve dalga davranışlarını bir teknolojinin verimlilik ve güvenlik kararında buluştur.
MEB/TYMM odağıKuvvet ve Hareket · Enerji · Elektrik · Dalgalar
Kuvvet ve hareket ilişkisini grafik, vektör, enerji dönüşümü ve ölçüm sonuçlarıyla açıklamak.
Elektrik devreleri ve dalga olaylarında sistemin girdisini, aktarımını, kaybını ve güvenlik koşullarını modellemek.
Bir fiziksel tasarımın verimliliğini ölçüt, birim, belirsizlik ve hata kaynaklarıyla birlikte değerlendirmek.
Anahtar kavramlar
verimdevredalgamomentumenerji dönüşümü
Özgün sistem görevi
Akıllı Sınıf Enerji Denetimi
Bir sınıfın aydınlatma, ısıtma, ses veya şarj düzenini fizik açısından incele. Gözlem ve basit ölçümlerden yararlanarak enerji akışını, olası kayıpları ve güvenlik risklerini göster; maliyet, verim ve kullanım kolaylığını birlikte gözeten bir iyileştirme planı tasarla.
Sistemin sınırını ve enerji girdilerini belirle
Ölçüm planı ve güvenlik kontrolü yap
Enerji/elektrik akış modelini oluştur
Verim önerisini hesap ve kanıtla savun
Tasarım kanıtımSistem şeması, ölçüm günlüğü, enerji akış diyagramı, risk kontrolü ve iyileştirme sunumu.
Yanılgıyı düzeltEnerjinin tamamen yok olduğunu düşünmek; fiziksel sistemlerde enerji dönüşür, aktarılır ve bir bölümü kullanışsız biçimde dağılabilir.
Yeni duruma aktarBir teknolojinin “tasarruflu” iddiasını değerlendirirken yalnızca etiketine değil, kullanım süresi, verim ve ölçüm koşullarına bak.
Madde ve sürdürülebilirlik
Kimya
Maddenin etkileşim ve çeşitlilik özelliklerini güvenlik, kaynak kullanımı ve sürdürülebilirlik kararıyla ilişkilendir.
Maddenin tanecik düzeyindeki etkileşimlerini gözlenebilir özellikler ve güvenli deney sonuçlarıyla ilişkilendirmek.
Maddelerin çeşitliliğini sınıflandırma, özellik ve kullanım amacı üzerinden karşılaştırmak.
Bir kimyasal ürünün yaşam döngüsünü risk, kaynak, atık ve sürdürülebilirlik ölçütleriyle değerlendirmek.
Anahtar kavramlar
taneciketkileşimözellikyaşam döngüsüatık
Özgün sistem görevi
Su Kalitesi Karar Matrisi
Günlük yaşamda kullanılan bir su arıtma veya temizlik çözümünü seç. Güvenli ve öğretmen gözetimli gözlemlerle özellikleri karşılaştır; kullanım amacı, madde etkileşimi, enerji tüketimi ve atık boyutlarını aynı karar matrisinde değerlendirerek sürdürülebilir seçenek öner.
Ürünü, kullanım amacını ve güvenlik sınırını belirle
Karşılaştırma ölçütlerini ve gözlem tablosunu kur
Madde özelliği ile kullanım sonucunu ilişkilendir
Atık ve kaynak boyutunu ekleyip kararı savun
Tasarım kanıtımGüvenlik formu, özellik karşılaştırma tablosu, yaşam döngüsü şeması ve karar matrisi.
Yanılgıyı düzeltBir ürünün tek bir özelliğine bakarak güvenli veya sürdürülebilir olduğuna karar vermek; doz, süreç, atık ve kullanım bağlamı birlikte incelenmelidir.
Yeni duruma aktarBir temizlik, kozmetik veya gıda ürününü seçerken içerik, kullanım talimatı, ambalaj ve atık bilgisini birlikte değerlendir.
Enerji ve ekoloji
Biyoloji
Canlı sistemlerde enerji akışını ve ekolojik ilişkileri veri, model ve sorumlu eylem önerisiyle açıkla.
Canlılarda enerji dönüşümlerini hücresel süreçler ve organizmanın yaşamını sürdürmesiyle ilişkilendirmek.
Ekosistemde enerji akışı, madde döngüleri, popülasyon ilişkileri ve çevresel değişimleri modellemek.
Biyolojik bir probleme ilişkin veriye dayalı, etik sınırları ve beklenen etkileri belirtilmiş çözüm önermek.
Anahtar kavramlar
enerji akışımetabolizmaekosistempopülasyonmadde döngüsü
Özgün sistem görevi
Ekosistemin Enerji Bütçesi
Okul çevresindeki bir yaşam alanını seç. Üretici–tüketici ilişkilerini ve enerji akışını modelle; mevsim, su, ışık veya insan etkilerinden birinin sistemi nasıl değiştirebileceğini senaryo verileriyle göster ve ekolojik dengeyi destekleyecek bir müdahale öner.
Yaşam alanını ve araştırma sorusunu sınırla
Besin ağı ve enerji akışını çıkar
Değişkeni değiştirerek senaryo kur
Müdahalenin olası etkilerini ve etik sınırını yaz
Tasarım kanıtımBesin ağı modeli, enerji akış açıklaması, senaryo karşılaştırması ve ekolojik eylem kartı.
Yanılgıyı düzeltBesin zincirindeki enerjinin her basamakta aynı kaldığını düşünmek; enerji aktarımında kayıplar ve dönüşümler gerçekleşir.
Yeni duruma aktarBir çevre haberinde yalnızca tür sayısına değil, enerji akışı, habitat, insan etkisi ve zaman boyutuna da bak.
Devlet ve dönüşüm
Tarih
Türkistan’dan Osmanlı dünyasına uzanan siyasal, ekonomik ve kültürel dönüşümü farklı kaynakların bakışıyla yorumla.
MEB/TYMM odağıTürkistan’dan Türkiye’ye (1040–1299) · Beylikten Devlete Osmanlı (1299–1453) · Cihan Devleti Osmanlı (1453–1683)
Türkistan’dan Türkiye’ye uzanan süreçte siyasi teşkilat, yerleşme, kültür ve ekonomik ilişkileri zaman–mekân içinde açıklamak.
Osmanlı’nın beylikten devlete ve cihan devletine dönüşümünü kurumlar, fetihler, ticaret ve toplum üzerinden karşılaştırmak.
Tarihsel iddiaları farklı türden kaynakların amacı, bağlamı, güvenilirliği ve sınırlılığıyla tartışmak.
Anahtar kavramlar
devletleşmekurumticaretkronolojikaynak eleştirisi
Özgün sistem görevi
Bir Ticaret Rotasının Devlet Günlüğü
1040–1683 arasındaki dönemlerden bir ticaret güzergâhı seç. Güzergâhın geçtiği merkezleri, güvenlik ve vergi düzenini, kültürel etkileşimi ve devletleşmeye etkisini farklı kaynaklarla araştır; bir tüccar günlüğü ile tarihçi değerlendirmesini yan yana sun.
Rota ve araştırma sorusunu seç
Harita ve yazılı kaynakları türüne göre ayır
Değişim–süreklilik çizgisini çıkar
Farklı bakışları kaynak kanıtıyla karşılaştır
Tasarım kanıtımTarihî rota haritası, kaynak künyeleri, iki bakışlı anlatı ve değişim–süreklilik tablosu.
Yanılgıyı düzeltTarihsel bir olayın tek ve değişmez bir anlatımı olduğunu sanmak; kanıtın seçimi ve kaynağın bakışı yorumun sınırlarını etkiler.
Yeni duruma aktarBir tarih videosu veya paylaşımında kullanılan kaynağı, seçilmeyen kanıtları ve anlatıcının amacını sorgula.
Küresel mekânlar
Coğrafya
Bir ürünün üretimden tüketime yolculuğunu doğal sistemler, ekonomi, afet riski ve küresel bağlantılarla haritala.
MEB/TYMM odağıCoğrafyanın Doğası · Mekânsal Bilgi Teknolojileri · Doğal Sistemler ve Süreçler · Beşerî Sistemler ve Süreçler · Ekonomik Faaliyetler ve Etkileri · Afetler ve Sürdürülebilir Çevre · Bölgeler, Ülkeler ve Küresel Bağlantılar
Doğal süreçler, nüfus, yerleşme, ekonomik faaliyet ve ulaşımın mekân üzerindeki karşılıklı etkisini açıklamak.
Harita, ölçek, konum, tablo ve mekânsal veri kullanarak bir yer veya güzergâh hakkında çıkarım yapmak.
Küresel bağlantıların sürdürülebilirlik, afet riski ve yerel yaşam üzerindeki etkilerini farklı ölçeklerde değerlendirmek.
Anahtar kavramlar
mekânsal örüntüölçeküretim zinciririskküresel bağlantı
Özgün sistem görevi
Bir Ürünün Coğrafi Yolculuğu
Günlük kullandığın bir ürünün ham maddeden tüketiciye kadar izlediği yolu araştır. Üretim alanlarını, ulaşım ağını, doğal koşulları, ekonomik aktörleri ve olası riskleri katmanlı bir haritada göster; daha dayanıklı ve sürdürülebilir bir rota öner.
Ürünü ve inceleme ölçeğini belirle
Konum, ulaşım ve üretim verisini topla
Harita katmanlarını ve sembolleri tasarla
Risk–sürdürülebilirlik önerisini karşılaştır
Tasarım kanıtımKatmanlı güzergâh haritası, veri kaynakları, üretim zinciri akış şeması ve rota önerisi.
Yanılgıyı düzeltBir ürünün yalnızca satın alındığı yerde üretildiğini düşünmek; üretim zinciri çok sayıda mekân, kaynak ve insan faaliyetini bağlar.
Yeni duruma aktarBir ekonomik veya çevresel haberi yerel etkisi, bölgesel bağlantısı ve küresel ölçekteki sonucu birlikte okuyarak değerlendir.
İletişim ve küresel yaşam
İngilizce
B1.2 düzeyinde okul, toplum, kültür, doğa ve gelecek konularında hedef kitleye göre çoklu ortam ürünü hazırla.
MEB/TYMM odağıSchool Life & Education · Classroom Life & Learning · Personal Life & Well-being · Family Life & Home · Neighbourhood, City & Social Life · World & Culture · Nature & Global Problems · Universe & Future
Okul topluluğunun geleceğe dönük bir davranışını iyileştirmek için İngilizce bir kampanya tasarla. Hedef kitleyi belirle; kısa slogan, bilgilendirici metin, konuşma kaydı ve ölçülebilir çağrı üret. Dil seçiminin hedef kitleye neden uyduğunu açıkla.
Hedef kitle ve davranış değişikliğini belirle
İngilizce kaynaklardan anahtar ifadeleri seç
Metin, görsel ve konuşma akışını tasarla
Geri bildirimle doğruluk ve etkiyi geliştir
Tasarım kanıtımİngilizce kampanya paketi, hedef kitle notu, sesli sunum ve dil–etki öz değerlendirmesi.
Yanılgıyı düzeltİyi bir yabancı dil ürününün yalnızca uzun ve zor cümlelerden oluştuğunu sanmak; açıklık, amaca uygunluk, akıcılık ve hedef kitle daha belirleyicidir.
Yeni duruma aktarİngilizce bir eğitim veya kariyer ilanını incelerken ana fikir, koşul, beklenti ve hedef kitle bilgilerini ayır.
Ahlak ve ortak yaşam
Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi
Bilgi, inanç, evrensel mesaj, çevre ve teknoloji konularını saygılı bir etik muhakeme sürecinde buluştur.
MEB/TYMM odağıİslam’da Varlık ve Bilgi · Allah’ı Tanımak · İslam’ın Evrensel Mesajları · Din, Çevre ve Teknoloji · İslam Düşüncesinde İtikadi-Siyasi ve Fıkhi Yorumlar
Varlık, bilgi, inanç ve insanın anlam arayışı arasındaki ilişkiyi temel kavramlar ve kaynaklarla açıklamak.
İslam’ın evrensel mesajlarını adalet, merhamet, sorumluluk, farklılık ve ortak yaşam örnekleriyle yorumlamak.
Çevre ve teknoloji sorunlarında dinî–ahlaki ilkeleri, insan onurunu ve farklı yorumları dikkate alarak gerekçeli tutum geliştirmek.
Anahtar kavramlar
bilgisorumlulukadaletyorumortak yaşam
Özgün sistem görevi
Teknoloji ve Çevre Etik Konseyi
Yapay zekâ, sosyal medya, su kullanımı veya elektronik atık gibi bir konu seç. Temel kaynaklardan ilgili ilkeleri çıkar; olayın paydaşlarını, yarar–zarar dengesini ve farklı görüşleri gösteren bir etik karar dosyası hazırla. Sonunda uygulanabilir bir sınıf ilkesi öner.
Etik sorunu ve paydaşları tanımla
İlgili kaynak ve kavramları sınıflandır
Seçeneklerin olası sonuçlarını karşılaştır
İlke ve kararını saygılı biçimde savun
Tasarım kanıtımKaynak notları, paydaş haritası, seçenek–sonuç tablosu, gerekçeli etik karar ve sınıf ilkesi.
Yanılgıyı düzeltAhlaki bir kararda yalnızca kendi niyetinin yeterli olduğunu düşünmek; etkilenen kişiler, sonuçlar, haklar ve sorumluluklar da değerlendirilmelidir.
Yeni duruma aktarDijital bir hizmeti kullanırken kolaylıkla birlikte mahremiyet, adalet, çevre ve insan onuru boyutlarını tart.
Veri ve dijital tasarım
Bilişim Teknolojileri ve Yazılım
Kullanıcı ihtiyacını veriye, veriyi algoritmaya ve algoritmayı güvenli bir dijital hizmet prototipine dönüştür.
MEB/TYMM odağıAlgoritmik problem çözme · Veri yapıları ve görselleştirme · Programlama · Yapay zekâ okuryazarlığı · Siber güvenlik · Dijital etik
Okul yaşamındaki küçük ama gerçek bir ihtiyacı seç: kayıp eşya, kulüp duyurusu, kaynak paylaşımı veya etkinlik planlama gibi. Kullanıcı akışını ve veri modelini kur; kod, blok tabanlı prototip ya da etkileşimli maket hazırla. Ürünü üç senaryoyla test edip güvenlik ve erişilebilirlik düzeltmeleri yap.
Kullanıcı ve başarı ölçütünü tanımla
Veri alanlarını ve akışı tasarla
Prototip ve test senaryolarını oluştur
Hataları, riskleri ve revizyonları raporla
Tasarım kanıtımKullanıcı akış şeması, veri modeli, çalışan/prototip ürün, test günlüğü ve dijital etik kontrol listesi.
Yanılgıyı düzeltBir prototipin çalışmasının onu otomatik olarak güvenli ve yararlı yaptığına inanmak; test, kullanıcı geri bildirimi, veri koruma ve erişilebilirlik ayrı ayrı incelenmelidir.
Yeni duruma aktarBir uygulamayı kullanmadan önce hangi veriyi topladığını, nasıl karar verdiğini ve hata olduğunda ne yaptığını sorgula.
Öğretmen ve veli notu: 10. sınıfta öğrencinin bir cevabı bulmasından çok, problem sınırını, modelini, kanıtını, kısıtını ve revizyonunu açıklaması desteklenmelidir. Ürün değerlendirilirken sonuç kadar süreç ve gerekçelendirme de görünür kılınmalıdır.
10. Sınıf dinamik dersleri; ders, konu ve kazanım odaklı interaktif öğrenme içeriklerini tek bir kategori altında sunar.
10. Sınıf derslerine nasıl başlanır?
Bu sayfadaki ders başlıklarından birini seçerek konu sayfasına geçebilir, ardından uygun interaktif ders veya alıştırmayı başlatabilirsiniz.
10. Sınıf ders içerikleri ücretsiz mi?
Ders içeriklerine temel erişim ücretsizdir. AI ders asistanı ve gelişmiş özellikler hesap türüne ve tanımlı kullanım limitlerine göre değişebilir.
Bu kategori hangi öğrencilere uygundur?
İçerikler eğitim seviyesine göre düzenlenir ve okul derslerini tekrar etmek, konu çalışmak ve interaktif pratik yapmak isteyen öğrenciler için hazırlanır.